Edebiyat dünyasında ‘Dokunulmazlar’ın çevirisiyle ilgili tartışma
![](https://ozvatan-ajans.com.tr/wp-content/uploads/2023/08/edebiyat-dunyasinda-dokunulmazlarin-cevirisiyle-ilgili-tartisma-veW5NrZY.webp)
Çağdaş Türk edebiyatının ilk postmodern romanı olarak nitelendirilen Oğuz Atay’ın yayımlanmasından 35 yıl sonra ilk kez Sevin Seydi tarafından yapılan ‘Tutunamayanlar’ çevirisiyle ilgili Twitter’da tartışma başladı.
Atay, kitabı Sevin Seydi’ye adadı. Atay’ın yazdığı dönemde Seydi’nin modüller halinde kitabı çevirmeye başladığı söylendi.
Artı Gerçek’in haberine göre, kitabın sıfırdan çeviriye ihtiyacı olduğunu düşünen yazar ve çevirmenler Ralph Hubbel ve Max Lawton ile çevirmen Armağan Ekici, Seydi’nin çevirisinin kalitesinden bahsetti. bir tartışma başladı.
‘HOLDİNG’İN HAK SAHİBİ SIFIRDAN ÇEVİRİYİ KABUL ETMİYOR’
Kitabın bir bölümünü İngilizceye çeviren Hubbel ve Lawton, yayınevinden onay aldı ancak kitabın hak sahibinin Seydi’ninki dışında bir çeviriyi yayınlamayı reddettiği söyleniyor.
Hubbel ve Lawton, Twitter’da hak sahibini ikna etmeye çalıştıklarını ancak görüşmeden olumlu bir sonuç çıkmadığını bildirdi.
Hubbel ve Lawton’ın Seydi’nin çevirisinin kalitesi hakkında yaptığı yorumlar tartışmayı ateşledi. Çevirideki eksiklikleri sayfalarca paylaşarak tartışan ikili, söz konusu sürecin bir parçası olan Ekici’den eleştiri aldı.
‘KİTAP KİŞİSEL DENEYİMLERE DAYALI’
Dokunulmazlar’ı Oğuz Atay’dan sonra en iyi Seydi’nin anladığını söyleyen Ekici, “Çünkü kitap kendi yaşadıklarından yola çıkıyor. Bu kitabın anlattıklarını dünyada ondan daha iyi anlayacak kimse yok. “
‘OKUNAMAZ’
‘The Disconnected’ adıyla İngilizce olarak yayınlanması planlanan kitabın editörlüğünü ve yardımcı çevirmenliğini yapan Lawton, Seydi’nin çevirisini okuyan birçok kişiyle görüştüklerini ve bu kişilerin çevirinin doğru olmadığını söylediklerini söyledi. Google Çeviri ile karşılaştırarak okunabilir.
Ekici, sosyal medya hesabından Lawton ve Hubbel’e “mahut insanları” diyerek ikilinin çeviri sürecine dahil olduklarına dair çeşitli iddialarda bulundu.
‘ÇEVİRİ GARANTİSİ VERİYORUM’
Ekici, olayı kendi açısından şu sözlerle özetledi:
“Mahutların yaptığı Tutunamayanlar tercümesi yok. Bu tercümenin varlığına insanları inandırıp halkı yanıltıyorlar. Sadece tercüme sorunu olmayan ve düz bir dile sahip olan ikinci kısmı tercüme edip Mart ayında gönderdiler. İşte o zaman parodi kısımlarından örnek yapıp göndermişler.Aylardır bunu yapmıyorlar.Anlamadığım nedense oturup işi almak yerine çeviriyi kötüleyerek işi alabileceklerini sanmışlar. Sevin Seydi’nin. Bu gördüğünüz tiyatroyu bu hafta sahneye koymuşlar.”
Ekici şöyle devam etti:
“Sevin Seydi’nin çevirisine yapılan hakaretler (‘bozuk İngilizce’, ‘Google Translate’ vb.) tamamen haksız, gelenek dışı ve daha da önemlisi samimiyetsizdir. Sevin Seydi’nin iki yıl önceki çevirisi, adı Sevin Seydi’ idi. Hatta ortak çevirmen olarak kendisine yazdırılması için pazarlık yaptı. Bu tiyatroyu oynayarak halkı kandırıyorlar ve Sevin Seydi’nin çevirisini defalarca karalıyorlar.
İngilizcesi fena değil, bazılarının dediği gibi, on yıllardır İngiltere’de yaşıyor, nadir kitaplar uzmanı olarak çalışıyor ve çeviriyi inceleyen eşi anadili İngilizce. Bu nedenlerle Mahutların oynadığı “bu zavallı, anadili İngilizce olmayan insanlar bunu yapamadı” tiyatrosu bu nedenlerle doğru değildir. Verdikleri örnekler geçerli değil. Sevin Seydi çevirisi şu anda dünyada mevcut olan tek İngilizce çevirisidir. Bu konuda yıllarca çalışmış ve uluslararası hakemli dergilerde bu konuda makaleler yayınlamış biri olarak kefil olduğum bir çeviri.”
Ekici, açıklamasının yanı sıra çeviri yapmak isteyen Hubbel ve Lawton’ın kendisine ‘çevirmesi zor olmayan’ kısa bir bölüm gönderdiğini ancak kendisinin daha önce şunları yazdığını söyledi:
“Onlara defalarca Twitter’da vakit geçirmek yerine bu pasajları bir an önce almaları gerektiğini, açık fikirli olarak değerlendirip gerçekten daha iyi olurlarsa olumlu tavsiyemi vereceğimi söyledim. Ama bunu yapmadılar. , çeviri yapmak yerine Twitter’da propaganda yapmayı tercih ettiler. Çevirmen olmak için çevirmenlik şart.” söz konusu.
‘EDİTÖR OLMAK İSTEDİ’
Lawton, Ekici’nin iddialarına yazılı olarak yanıt vererek, çevirinin editörlüğünün sosyal medyadan istendiğini söyledi.
Sosyal medyada tartışmalar devam etse de kitabın yeni bir çevirisinin çıkıp çıkmayacağı konusunda henüz net bir açıklama yapılmadı. (KÜLTÜR SANAT HİZMETİ)